Właściwości i zastosowanie czystych metali

WŁAŚCIWOŚCI I ZASTOSOWANIE CZYSTYCH METALI
Nazwa rok odkrycia Symbol Właściwości Główne zastosowanie
Aktyn 1899 Ac radioaktywny wysokotopliwy
Antymon starożytnosc Sb ciężki panewki łożysk tocznych, fotokomórki, składki stopów drukarskich
Arsen XIII w. As ciężki trutki na gryzonie, śrut myśliwski, konserwacja skór i preparatów zwierzęcych
Bar 1774 Ba alkaliczny lekki kontrast do zdjęć rtg., składnik pigmentów do materiałów fotograficznych
Beryl 1798 Be lekki skł. stopów na narzędzia chirurgiczne, skł. cementu den tystycznego, lampy rtg.
Bizmut XV w. Bi niskotopliwy ciężki włókno w bezpiecznikach elektr., leki przeciwzapalne, katalizator w procesie polimeryzacji
Bor 1808 B półprzewodnik lekki, wysokotopliwy szkło laboratoryjne, materiały ceramiczne, środki dezyn fekujące
Cer 1803 Ce lantanowiec ciężki pigmenty do porcelany, dodatek do stopów Al, kamienie do zapalniczek
Cez 1860 Cs alkaliczny, lekki, niskotopliwy fotokomórki izotopowe, leczenie nowotworów, defek toskopia
Chrom 1797 Cr wysokotopliwy ciężki powłoki antykorozyjne, zielone szkło, garbniki do skór
Cyna starożytność Sn niskotopliwy ciężki składniki stopów lutowniczych i brązów, powłoki antyko rozyjne
Cynk VIII w. Zn niskotopliwy ciężki farby (biel cynkowa), powłoki antykorozyjne, środki medyczne (zasypki, maści)
Cyrkon 1789 Zr wysokotopliwy ciężki sztuczne diamenty, naczynia ogniotrwałe, elementy do łączenia kości
Dysproz 1886 Dy lantanowiec ciężki pręty sterujące w reaktorach jądrowych, osłony przed neutronami, odbarwianie szkła
Erb 1843 Er lantanowiec ciężki dodatek do stopów wanadu, różowy barwnik szkła, porcelany, emalii
Europ 1896 Eu tantanowiec ciężki pokrywanie ekranów telewizorów, pręty sterujące w reaktorach jądrowych, osłony przed neutronami
Gadolin 1880 Gd lantanowiec ciężki stosowany przy osiąganiu najniższych temperatur, pręty sterujące w reaktorach jądrowych
Gal 1875 Ga niskotopliwy ciężki pokrywanie powierzchni luster odpornych termicznie, półprzewodniki, stopy dentystyczne
German 1886 Ge półprzewodnik ciężki półprzewodniki (diody), szkła do podczerwieni, stopy dentystyczne
Glin (aluminium) 1825 Al lekki do budowy korpisów samolotów (stop z Mg i Cu), folia aluminiowa na opakowania art. spożywczych, przewody elektr., do budowy specj. aparatury chem.
Hafn 1922 Hf wysokotopliwy ciężki stopy na narzędzia do obróbki metali i skal, włókna żarówek, w prod. szkieł optycznych
Holm 1879 Ho lantanowiec dodatek do stopów magetycznych w elektronice, w tech nice jądrowej
Ind 1863 In niskotopliwy ciężki tranzystory, stopy niskotopliwe, powłoki antykorozyjne
Iryd 1803 Ir szlachetny niskotopliwy, ciężki żyletki, igły do strzykawek, składnik stopu na tygle żaroodporne
Iterb 1878 Yb lantanowiec ciężki dodatek do stopów Al, ferryty, radiotechnika
Itr 1794 Y lantanowiec ciężki dodatek do stopów w elektronice, izotopowe leczenie nowotworów, lasery
Kadm 1817 Cd niskotopliwy ciężki baterie elektryczne, składniki farb świecących, pigmen tów, składnik powłok antykorozyjnych
Kobalt 1735 Co ciężki szkło o barwie niebieskiej, radioterapia (bomba kobal towa], defektoskopia
Krzem 1823 Si półprzewodnik lekki soczewki, szkło laboratoryjne, części w elektronice
Lantan 1839 La lantanowiec ciężki soczewki o dużej rozdzielczości, dodatek do stopów żelaza
Lit 1817 Li alkaliczny, lekki niskotopliwy ognie sztuczne, katalizator do produkcji kauczuku, pręty sterujące w reaktorach jądrowych
Lutet 1907 Lu lantanowiec ciężki nadprzewodniki, ferryty
Magnez 1808 Mg lekki kosmetyki i leki, wytrzymałe stopy, materiały ceramiczne
Mangan 1774 Mn ciężki leki i środki antyseptyczne, szkło o barwie fioletowej, ogniwa
Miedź starożytność Cu ciężki przewody elektr., instalacje wodne+c.o., stop (mosiądz, brąz), środki ochrony roślin
Molibden 1778 Mo wysokotopliwy ciężki ostrza narzędzi skrawających, składniki smarów wysokotemperaturowych
Neodym 1885 Nd lantanowiec ciężki szkło do okularów ochronnych, części laserów
Nikiel 1751 Ni ciężki powłoki antykorozyjne, narzędzia chirurgiczne
Niob 1801 Nb wysokotopliwy ciężki lasery, kotły wysokociśnieniowe, elementy do łączenia kości
Ołów starożytnosć Pb niskotopliwy ciężki elektrody w akumulatorach, stopy drukarskie, ekrany za bezpieczające przed promieniowaniem X
Osm 1803 Os szlachetny, niskotopliwy, ciężki utrwalacz preparatów mikroskopowych, włókna w lampach elektronowych
Pallad 1803 Pd szlachetny ciężki stopy w jubilerstwie, filtry do czyszczenia wodoru
Platyna XVI w. Pt szlachetny, wysokotopliwy, ciężki wyroby jubilerskie, w analizie chemicznej (drucik platy nowy), tygle, elektrody, termoogniwa
Polon 1898 Po radioaktywny niskotopliwy źródło promieniowania a, bateria izotopowe, źródło neutronów w mieszaninie z berylem
Potas 1807 K alkaliczny, lekki niskotopliwy szare mydło, szkło kryształowe, składniki chłodziwa w reaktorach jądrowych
Prazeodym 1885 Pr lantanowiec ciężki żółty barwnik szkła i porcelany, rdzenie elektromag nesów
Promet 1946 Pm lantanowiec źródło promieniowania ß w izotopowych grubościomierzach, izotopowe ogniwa elektryczne
Rad 1898 Ra radioaktywny lekki źródło neutronów, radioterapia
Ren 1925 Re wysokotopliwy ciężki elementy konstrukcyjne w samolotach ponaddźwiękowych, katalizator w procesach uwodorniania i reformingu
Rod 1803 Rh szlachetny ciężki narzędzia chirurgiczne, tygle laboratoryjne, warstwa odbijająca w reflektorach
Rtęć starożytność Hg niskotopliwy ciężki termometry lekarskie, amalgamaty w stomatologii, elektrody
Rubid 1861 Rb alkaliczny, lekki niskotopliwy lampy spektralne, fotokomórki
Ruten 1844 Ru szlachetny, ciężki wysokotopliwy emalia do porcelany, styki elektryczne, katalizator syntez organicznych
Samor 1879 Sm lantanowiec ciężki szkła optyczne pochłaniające promieniowanie podczer wone, barwnik szkła i porcelany
Selen 1817 Se półprzewodnik lekki, niskotopliwy szkło o barwie czerwonej, prostowniki prądu, światłomierze, fotokomórki
Skand 1879 Sc lantanowiec lekki pamięci komputerowe, tygle laboratoryjne, lekkie i wytrzymałe stopy
Sód 1807 Na alkaliczny, lekki niskotopliwy mydło toaletowe, szkło sodowe (butelki), składnik 1922 chłodzi wa w reaktorach jądrowych
Srebro starożytność Sc lantanowiec lekki pokrywanie powierzchni luster, materiały 1879 światłoczułe, w jubilerstwie
Stront 1808 Sr alkaliczny lekki ognie sztuczne, baterie izotopowe, rakiety sygnal1863 izacyjne
Tal 1861 Tl niskotopliwy ciężki składnik stopów łożyskowych, trutki na gryzonie, izotopowa diagnostyka medyczna
Tantal 1802 Ta wysokotopliwy ciężki narzędzia chirurgiczne, elementy uzupełniające ubytki kości, stopy do produkcji tygli żaroodpornych
Technet 1937 Tc wysokotopliwy powłoki antykorozyjne w reaktorach jądrowych, izotopowa diagnostyka medyczna
Tellur 1782 Te półprzewodnik niskotopliwy, ciężki uszlachetniania gumy, preparaty owadobójcze
Terb 1843 Tb lantanowiec niskotopliwy, ciężki osłony przed promieniowaniem rtg.
Tor 1828 Th radioaktywny lampy elektronowe, służy do otrzymywania 233U, pochłaniacze gazów
Tul 1879 Tm lantanowiec ciężki źródło promieniowania y, w diagnostyce rtg
Tytan 1791 Ti lekki wysokotopliwy materiał konstrukcyjny do budowy rakiet, okrętów, turbin parowych, farby (biel tytanowa), elementy do łączenia kości
Uran 1789 U radioaktywny w reaktorach jądrowych, barwienie szkła i ceramiki, fotografika
Wanad 1830 V wysokotopliwy ciężki katalizator w procesach chemicznych, dodatek stopowy do stali, szkło pochłaniające promieniowanie UV
Wapń 1808 Ca alkaliczny lekki kreda szkolna, cement, lekarstwa wzmacniające kości
Wolfram 1781 W wysokotopliwy ciężki włókna żarówek, stopy do produkcji narzędzi, dodatek do wysokogatunkowej stali
ZłotostarożytnośćAuszlachetny ciężki wyroby jubilerskie, styki elektryczne, czerwony barwnik szkła i porcelany
Informator Metale Nieżelazne 2007 - VII wydanie, str 248